hoofdstuk 3: de schelpen

Waarom gebruikt Pezman de metafoor van golven?

Welke kritiek kan je geven op Pezmans idee van historische golven?

orde in chaos van feiten

Waarom zijn feiten alleen volgens McNeill niet genoeg?

Wat is het verschil tussen een catalogus en geschiedenis?

Wat bedoelt men met de "grote feitensoep" of "zee van details"?

Wat is het probleem van een grote feitensoep?

Waarom plaatsen historici feiten in een breder kader?

Waarom kan een feitensoep de schijn van objectiviteit geven?

Wat bedoelt men met "Statistiek: de kracht van het oog"?

Waarom moet je kritisch kijken naar grafieken?

Waarom zegt men: "Een grafiek zegt meer dan 1000 woorden"?

Wat is het gevaar van grafieken?

Welke kritiek geeft Kate Raworth op economische groeigrafieken?

Wat betekent TINA in de context van grafieken?

Wat wil dit hoofdstuk duidelijk maken over statistieken en grafieken?

Waarom werd statistiek volgens Randeraad zo belangrijk in de 19e eeuw?

Wat bedoelt Randeraad met het "beheersingsoffensief"?

Waarom verzamelen moderne staten statistische gegevens?

Wat is het verband tussen de moderne staat en statistiek?

Welke kritiek geeft Von Hayek op statistiek?

Waarom mogen we cijfers niet als de volledige werkelijkheid beschouwen?

Waarom verzamelen statistici gegevens

Wat is de belangrijkste les van Randeraad en Von Hayek samen?

Wie was Adolphe Quetelet?

Waarom zijn statistieken volgens Quetelet belangrijk voor beleid?

Wat bedoelde Quetelet met de "gemiddelde mens"?

Wat is een belangrijk gevolg van het idee van de "gemiddelde mens"?

Hoe illustreert BMI Quetelets denken?

Wie was Ducpétiaux?

Waarom gebruikte Ducpétiaux statistieken?

Wat is een belangrijk probleem van armoedestatistieken?

Waarom noemt Randeraad statistiek de meest politieke wetenschap?

Wat betekent "Mundum numeri regunt"?

Christian – televisiescherm

Apofenie

Wat is pareidolie?

Waarom zijn complottheorieën een voorbeeld van apofenie?

Wat is contingentie?

Wat is het verschil tussen toeval en contingentie?

Wat betekent agency?

Wat is padafhankelijkheid?

Wat bedoelt Braudel met "condenssporen of luchtspiegelingen"?

Wat zijn condenssporen?

Wat zijn luchtspiegelingen?

Wat zijn recurrente patronen?

Waarom zoeken mensen naar patronen?

Waarom kunnen patronen helpen bij het begrijpen van gebeurtenissen?

Hoe beschermen patronen ons tegen progressivisme?

Wat is progressivisme?

Hoe beschermen patronen ons tegen declinisme?

Wat is declinisme?

Wat bedoelt men met "rosy retrospection bias"?

Waarom zijn patronen volgens Freeman & Louçã nuttig?

Waarom moeten we kritisch zijn tegenover historische patronen?

Hoe kan vooringenomenheid (bias) het herkennen van patronen beïnvloeden?

Waarom kan het herkennen van patronen leiden tot presentisme?

Wat is confirmation bias?

Wat betekent agency?

Wat is determinisme?

Waarom kunnen patronen leiden tot determinisme?

Wat is fatalisme?

Waarom kan het zoeken naar patronen leiden tot apofenie?

Hoe gebruiken complotdenkers apofenie?

Welke kritiek bestaat er op recurrente patronen?

Wat is periodisering?

Waarom gebruiken historici periodisering?

Waarom noemt men periodisering een "bril om te kijken"?

Wat is het verschil tussen absolute en relatieve datering?

Wat bedoelt men met de "wachtkamer van de geschiedenis"

Welke kritiek geeft de wachtkamer van de geschiedenis op de traditionele geschiedschrijving?

Wat zijn chrononiemen?

Waarom zijn chrononiemen geen objectieve werkelijkheid?

Geef voorbeelden van chrononiemen.

Wat leert het voorbeeld van de Gouden Eeuw?

Wat is continuïteit?

Wat is discontinuïteit?

Wat is de centrale vraag bij continuïteit en discontinuïteit?

Wat zijn cyclische golven?

Wat zijn opeenvolgende golven?

Hoe kijken revolutionairen naar golven?

Hoe kijken conservatieven naar golven?

Hoe kijken liberalen naar golven?

Welke kritiek bestaat er op het golvenmodel?

Waarom kunnen golven problematisch zijn?