Maak een oefenexamen van de volgende tekst: SAMENSTELLING GLAS
basis grondstoffen : zand (), soda en kalk
zand glas (hoge smelttemperatuur)
soda smeltpuntverlagers
kalk waterbestendig, bestand tegen andere stoffen
klaren van het glas (gasbellen weghalen)
recycling (smeltpuntverlager)
kleuringsmiddel of ontkleuren (metalen of metaaloxiden)
afhankelijk van de samenstelling krijg je verbeterde eigenschappen:
soda- kalkglas (standard), kristalglas, technisch glas (hoge temp, lage uitzetting), borosilicaat glas (chemisch, hoge temp)
Grotendeels uit zand
Kalk -> waterbestendigheid
Soda -> iets met smeltpunt
Vloeibaar
Verbeterde Eigenschappen niet kennen
2. EIGENSCHAPPEN GLAS
hard en weinig elastisch
zwaar
bestand tegen hoge temperaturen
biedt thermische isolatie
dualiteit / instabiel (hard en bros op kamertemperatuur, bij verhitting plastisch en vervormbaar, slecht tegen temperatuurschommelingen)
doorzichtig omdat glas van alle kanten evenveel licht door laat, creert geen schaduw
Laat niet het volledige lichtspectrum door. bv. serre houdt infrarood straling binnen
bestand tegen zuren, niet uv gevoelig, geen oxidatie of erosie
niet bestand tegen basen = kristallisatie
(bv: glas wordt wit-mat in vaatwas (zout = tegen kalkaanslag + hoge temperatuur))
3. PRODUCTIETECHNIEKEN
zandkerntechniek
maltechniek
glasblaastechniek - vrijgeblazen glas
vormgeblazen glas - massaproductie
brandertechnieken
glasplaten - floatglas methode
ZANDKERN TECHNIEK:
kleivorm op staaf waar vloeibaar glas over wordt gegoten, details met pincet, rollen op steen
MALTECHNIEK: grotere vormen
plakjes glas in een tussen een mal leggen
gesmolten glas op een plaat,contramal wordt erin gedrukt
Vloeibaar gegeven in mal gieten
Mal in zand dan glas erin gieten en laten afkoelen en dan kan je zand verwijderen
Mal kan ook in aluminium of terracotta hangt er btj vanaf
Altijd vlak deel?
Tegenmal wordt erin gedrukt -> vazen en kommen uit glas
Eerst korreltjes in gelegd rechtsonder
GLASBLAASTECHNIEK
ontstaan: pijp zou komen van de metaalindustrie, die deze gebruikte om de smeltovens aan te wakkeren
smeltoven smeltfase +-1200:
Welk glas wordt hiervoor gebruikt?
glas zelf samenstellen van ruwe grondstoffen
voorgemengde grondstoffen samensmelten
bestaand glas gebruiken
bestaand glas met nieuwe grondstoffen combineren
HOE?
proces:
Glas wordt verhit tot het zacht is
De glasblazer blaast lucht in het hete glas
Het glas zet uit en krijgt een vorm
Het glas koelt af en wordt hard
ijzeren staaf onderdompelen in glas
Glasblazen = lucht in warm en vloeibaar glas te blazen.
bodem het stuk vast zetten
gelijk afkoelen zodat er geen spanning komt
nadien toevoegen: handvat
niet elk glas kan je versmelten - het moet compatibel glas zijn met gelijke uitzettingscofficint
Start van vloeibaar glas
Stuk aan paal scheppen en draaien en lucht in blazen > blaasvorm creren
Wordt een bel
Dik stuk aan paal wordt niet gebruikt -> verwijderd wordt opnieuw gesmolten en zo gebruikt
niet eenvoudig!
GLAS OP KLEINE SCHAAL: brandertechnieken
buizen en staven zijn vaak het vertrekpunt (bv kralen)
glas is een slechte warmtegeleider - glas wordt adhv een gasbrander plaatselijk verhit. Het hete deel kan vervolgens gebogen, uitgeblazen of met behulp van tangen bewerkt worden.
VORMBLAZEN - MASSAPRODUCTIE
vorm van aardewerk, ijzer of doorweekt perenhout
bovenkant wordt nadien afgewerkt
GLASPLATEN - FLOATGLAS METHODE
romeinse ruitjes de 1e vlakke glasplaten: kleine plaatjes die wel licht doorlaten, maar nauwelijks doorzichtig zijn.
Gesmolten glasmassa uitgieten op een stenen tafel = eerste venster glas
middeleeuwse ruiten: SCHIJVENGLAS glas op staaf
ronddraaien tot een schijf - met verdikking in het midden
(de kerk was sterk stimulerend voor de glasindustrie)
Aardewerk met 2 helften
glas aan metalen staaf wordt daarin gestoken en geblaze,
Eenvoediger dan glasblazen -> meer detaileringen, beide kanten hebben vorm
F. Eerste vorm van glasplaten
Ruitjes kleine glasplaatjes die men uithold en dan versneed men die om in die structuur te plaatsen
Vroeger glazen ook veel kleiner want plaat moet gelijk zijn en vr plaatsen enz
Schijvenglas
Klein stukje vloeibaar glas wordt rondgedraaid en plat gedrukt
-> Wijnglas effect
CILINDERGLAS METHODE cilinder openknippen en het glas nadien ombuigen in strekoven
1st getrokken glas (1900)
ijzeren frame in het glasbad (in de oven) laten zakken en deze omhoog trekken = ontstaan glasband (eerste grote productie)
later een zeer kleine trekhoogte (750 mm in plaats van nu 18 meter)
horizontaal afkoelen 60m lang, samenstelling glas aanpassen,
hierdoor minder spanning op het glas
Productielijn vroeger
Tot maximale grootte
Bovenkant en onderkant eraf gesneden en midden werd open gesneden tot volledig vlak
Dit doen ze niet meer
FLOATGLAS METHODE (1952) techniek zoals we ze vandaag kennen.
opbouw:
zand (glas, transparantie), soda (verlaagd smeltpunt) en kalk (zodat het niet oplost in water)
proces:
glasoven (bestanddelen smelten samen tot een vloeibare massa)
tinbad voor uniforme dikte (floatglas), boven en onderzijde glasplaat volledig egaal, het glas drijft op tin
koeltunnel oprollen, deze bepaald de dikte van het glas
=> proces waarbij vloeibaar glas op tin drijft -> wrdr perfect vlak en egaal glas ontstaat
Productielijn van vandaag
Maten moet je niet weten maar handig om te weten hoe groot het werkt
Gaten waar constant die hitte wordt doorgespuwd
Mengsel wordt opgewarmd tot het klaar is voor gelast te worden / af te koelen
Tinbad tin is zo zwaar waardoor het glas gaat gaan drijven, glad
Afhankelijk vd dikte van het glas komen die rollen dichter of verder uit elkaar zo koelt het glas verder af en wordt het nadien gesneden en getransporteerd
Proces (hoe wordt het gemaakt?):
1 Glasoven
Zand, soda en kalk worden verhit
Alles smelt samen tot vloeibaar glas
2 Tinbad (floatglas)
Het vloeibare glas stroomt op een bad van gesmolten tin
Glas drijft op tin
Daardoor worden boven- en onderkant perfect vlak
Dit zorgt voor een gelijke dikte
3 Koeltunnel
Het glas koelt langzaam af
De snelheid van afkoelen en uitrekken bepaalt de dikte
Daarna wordt het glas opgerold of gesneden
4. GLAS KLEUREN . KLASSIEKE TECHNIEKEN
glas was in het begin niet doorzichtig, maar werd al snel in verschillende
kleuren beschikbaar
voor de oven - glas kleuren:
poeder van metaaloxides (metaal en zuurstof)
na de oven glasverven:
koud verven ( handmatig met acrylverf of olieverf)
brandschilderen - emaille (meerdere malen opnieuw in de oven)
na de oven graveren in verschillende (kleur)tonen
etsen adhv een sterk zuur, de zones die je niet wil behandelen worden afgeplakt
graveren en slijpen met stift en machine
gebruik van metaaloxides (metaal en zuurstof)
Chroom en ijzer groene /gele kleur
kobalt / koper blauw
mangaan paars
goud rood
Andere kleuren kunnen ook worden gemaakt door verschillende kleuren met elkaar te mengen zoals je dat ook kunt doen met verf.
Ofwel start je met gekleurd glas
Ofwel voeg je later kleur toe
grondstoffen worden toegevoegd voordat het glas gesmolten wordt.
tussen twee lagen of aan de bovenkant.
je kan ook vertrekken van gekleurd glas,bijvoorbeeld in staven
Kleur kan in, op of tussen glas
extra helder - ontgroend - diamantglas
zonder groene schijn door verontreiniging in grondstoffen wordt (ijzeroxides)
Normaal glas heeft vaak een groene schijn
Die komt door ijzeroxides in de grondstoffen
Bij extra helder glas worden deze verwijderd of geneutraliseerd
Resultaat: heel helder en kleurloos glas
toepassing: vitrines, spiegels, musea,..
industrieel gekleurd - gemailleerd glas
emaille (niet licht doorlatend) creert een dun laagje aan de achterkant van het glas
Dit laagje is bestand tegen extreme weersomstandigheden, luchtvervuiling, temperatuurverschillen,... omdat het mee in de oven is geweest.
Emaille = ondoorzichtige glasverf
Wordt als een dunne laag op de achterkant van het glas aangebracht
Gaat daarna mee in de oven -> De laag smelt vast aan het glas
Voordelen:
Laat geen licht door
Zeer duurzaam
Bestand tegen:
Weer en wind ( extreme weersomstandigheden)
Luchtvervuiling
Grote temperatuurverschillen
Alternatief: folie Er bestaat ook folie ma die gaat er makkelijker af
Geeft een gelijkaardig effect
Maar is minder sterk en minder duurzaam
Een gelijkaardig effect kan ook met folie gecreerd worden maar is minder bestendig.
Makkelijk afkuisen
Wand douche emaille
Gevels emaille glaspanelen afgewerkt
Voordeel dat het soort diepte geeft en glans
Coating wordt ook beetje gebakken waardoor het er niet snel afgaat
Melkglas -> vrl voor extra privacy te creren
Gezandstraald voel je als putje, is fijner, gedetailleerder, iets duurder ook, minder toegankelijk
Gezuurd bijtende stof laten Inwerken en er dan terug afhalen, minder arbeidsintensief meer voor grote opp.
5. FABRIEKSGLAS & PRODUCTEN
buisglas, staven, confetti, korrels,...
fabrieksglas - vlakglas - floatglas (spiegelglas - emaille glas - gefumeerd glas )
fabrieksglas - figuurglas
draadglas
verbeterd glas
meerlaags glas
reglit glas
glasdal - glasbeton
glas mozaek
glasvezel
BUISGLAS, STAVEN, CONFETTI, KORRELS,...
indien je verschillende soorten glas samen wil versmelten: gebruik dan compatibel glas,
heeft gelijke uitzettingscofficint, (anders barsten)
mogelijke bijwerkingen = verkleuren, mat worden,...
Glas da al gekleurd is
Opwarmen en zo kan je glas gaan bewerken
Losse componenten worden enkel opgewarmd wanneer dat ze nodig zijn
SPIEGEL
maakproces
glas
reiniging -chemische behandeling
verzilvering
reiniging - chemische behandeling
verf die een unieke bescherming biedt tegen corrosie, slijtage en krassen
meerwaarde architectuur:
verruiming, verlicht, inkijk op onmogelijke plekken,...
Glas dan een chemische behandeling die ervoor zorgt dat hechting tussen zilver en glas is
Opbouw moet je niet echt weten maar zo zie je dat er verschil is tussen spiegelglas en gekleurd glas
Hier zit er gwn een zilverfolie achter
Verschil met gekleurd glas: hier zit een zilveren folie achter
FIGUURGLAS
=> combinatie van blindering met een grote lichttransmissie (lichtdoorlaatbaarheid).
=> Combinatie van privacy (blindering) en lichtdoorlaatbaarheid
figuurglas kan in verschillende vormen worden geleverd:
met of zonder kleur,
met of zonder draadnet,
met eenzijdig of tweezijdig gestructureerd opp. effect adhv een wals
maatvoering:
max. breedte 2040mm x lengte 4350mm
dikte: 4,5,6,7,8,10mm
niet alle types zijn beschikbaar in gehard, gelaagd of isolatieglas
Weinig contouren die nog zichtbaar blijven (contouren nog zichtbaar, maar minder scherp dan bij helder glas
Vaak genomen voor privacy maar je kan wel veel nog zien ofz
Je ziet alle kleurverschillen en objecten nog duidelijk tov matglas is de tekening veel vager
D. GEWAPEND GLAS - DRAADGLAS
gewapend glas - draadglas: glas met ingesloten metaalgaas.
veiligheidsglas met inbraakvertragende werking.
Toepassing vroeger: kelderramen
Daar zit metaaldraad in verweven
Nu meer decoratief vroeger vrl kelderramen en toen er nog meer enkelglas was _> anti inbraakbeveiliging door metaaldraad inbraakwerend
Nu eerder decoratief nu zijn er meer alternatieven
E. VERBETERD GLAS
Veiligheidsglas: doorvalveilig glas - te voorzien van folie (balustrade, glazen deur, salontafel,...)
float glas
gehard glas
basis: floatglas + verhitting 650 oven
5x sterker + bestand tegen grote temperatuurverschillen.
bv: Glazen tafelblad, Douchewand/deur, Glazen schapje / glazen planchet plank
Zijruit van een auto, Keuken achterwand, Kachel plaat
gelaagd glas
Het glas bevat namelijk een folielaag (of meerdere) wat ervoor zorgt dat het glas niet naar beneden kan vallen. Dit is voornamelijk de norm als het glas horizontaal komt te liggen.
2 of meer glasplaten verbonden met folie
Blijft bij elkaar bij breuk
bv: Serre Dak, Glazen veranda overkapping, Voorruit van een auto, Glazen luifel, binnenwand, Glas in een lichtstraat, Beloopbaar glas
Brandwerend glas: speciaal gas dat omzet naar schuim bij brand
Akoestisch isolerend glas: speciaal gas + trillingsabsorberende film
Zonwerend glas: glas minder doorzichtig wordt en de zonnestralen gedeeltelijk reflecteert
Speciale behandeling, extra laag zoda als je ertegen botst da het niet direct kapot. Gaat
-> Optimaliseren en persoon beschermen
-> Float glas zoals je ziet in productie gaat t in stukjes breken om da tegen te gaan gaat men dat glas nog Eens extra nabakken in de oven zodat het niet meer zo zou breken en dat het in bottere stukjes breekt
-> Gelaagd glas: glas da aan elkaar geplaatst is met folie, blijft geheel je ziet wel barsten ofz
(Bovenste 2 zijn enkelglas)
F. meerlaags glas (niet in detail kennen speciaal gas ingespoten vr extra isolatie)
G. REGLIT GLAS
U-vormige profiel glas geplaatst in profiel (enkel of dubbel)
Beglazingen tot een hoogte van 7 m
4 standaard maten: K 22, K 25, K 32, K 50
kleur: blauwachtige varianten / transparant of mat
glas dat in profielen wordt geplaatst Industrile toepassingen/ tussenwanden Voordeel kan tot hoogte van 7m Kunnen enkel en dubbel geplaatst worden Dubbel is isolerend, 7m hoog, je kan door die Us bochten maken die met transparant glas moeilijker zijn
Enkel is als je bv toilet daarachter zou plaatsen ofz
H. GLASTEGELS - GLASDAL - BETONGLAS
glastegels en betonglas => 2 gevelmaterialen die vooral bij moderne woningen populair zijn. glastegels = de individuele tegels
betonglas => volledige panelen van glastegels
Glastegels/ glasdallen
Je kan ze ook in prefab stukken laten plaatsen zoals afb rechts die rand
Tussenruimte in tegel wordt gebruikt om ze aan elkaar te laten verbinden
minder belangrijk
zelfde techniek maar heel dik glas van anderhalve cm
waar je zelf een soort kunstwerk mee gaat maken
je kan patroon maken met beton
GLASMOZAEK
Glastegel maatvoering: 20x20mm (op vel 32,5x32,5cm) of 25x25mm
uni-kleuren - sprankelende magie van iriserende glans en glittereffecten of gemarmerde patronen door toevoeging van mineralen, vaak met diepte effect door de transparantie van het glas.
(ook op matten)
J. GLASVEZEL
-> als vezel of als mat beschikbaar
toepassingen: vliesbehang, lichte constructies met polyester, onderhoud bestendig, daken, rioleringsbuizen, gevelpanelen, glasvezelkabel, wapening, glasvezelbeton,
6. GLASDRAGERS
buitenschrijnwerk ramen - hout - metaal - kunststof
glasgevelsystemen - vliesgevel (glas met kader)
glasgevelsystemen - structural glazing (glas zonder kader)
spider glas
opgehangen glas
binnenschrijnwerk ramen - hout - metaal
glas in lood
tiffany glas
glas meubelslag
BUITENSCHRIJNWERK RAMEN - HOUT - METAAL - KUNSTSTOF
buitenkant aluminium en binnenkant hout kan ook
GLASGEVELSYSTEMEN - VLIESGEVEL (glas met kader)
Een vliesgevel staat ook gekend als een glasgevel of gordijngevel.
Het is een niet-dragende buitengevel.
Deze constructie wordt als omkadering vr het gebouw geplaatst en draagt dus enkel haar eigen gewicht.
De afzonderlijke verdiepingen zijn op die manier niet zichtbaar. Doorgaans bestaat de gordijngevel uit glas in combinatie met aluminium (sandwichpanelen), maar ook een houten gordijngevel is bv mogelijk.
voordelen:
grote hoeveelheid natuurlijk licht
kostenbesparend dankzij de lichte constructiematerialen vermijd je veel gewicht.
slanke profielen
VLIESGEVEL
Ook bekend als: glasgevel of gordijngevel
Niet-dragend draagt alleen eigen gewicht
Geplaatst voor het gebouw, geen ondersteuning van verdiepingen
Materialen:
Glas + aluminium (sandwichpanelen)
Soms hout
Voordelen:
Veel natuurlijk licht
Kostenbesparend lichte constructie
Slanke profielen esthetisch
Kenmerk:
Afzonderlijke verdiepingen niet zichtbaar door een doorlopende gevel
G. GLASGEVELSYSTEMEN - STRUCTURAL GLAZING (glas zonder kader)
constructief glas = structural glazing
= een glaswand die bevestigd is aan een achterliggende draagconstructie (kabels - metalen structuur - glas)
silicone vangt spanning op (wind, hitte,...)
D. BINNENSCHRIJNWERK RAMEN - HOUT - METAAL (vierkant of L profiel)
Holle koker waar je 1 stuk altijd afneembaar maakt (weg van de deur) om glas er terug kunnen uithalen
Kan ook volledig massief (foto 3) maar dat je wel nog een stukje apart voorziet
Snedes raam
Binnenschrijnwerk ramen - metaal
Metaal
Groot kader en daarbinnen een kleiner kader om glas tussen metalen profiel te klemmen
Glaslatten die erin worden gezet om glas op plek te houden
Vroeger deed men dat met pasta houten structuur daar glas in geplaatst en dan kiet op aangebracht kan je terug losmaken en terug overschilderen
Binnenschrijnwerk ramen - hout
Als je glas eruit zou willen halen ga je de kleine latjes losmaken en niet de grote plaat (foto links)
E. GLAS IN LOOD
glas wordt gesneden volgens patroon/ tekening.
glas wordt in H vormige profielen geplaatst, die op de punten waar zij elkaar kruisen aan elkaar worden gesoldeerd (tin).
gekleurd klas of via schildertechniek
glas in lood heeft een kader nodig ter versteviging
oude techniek toen, grote glasplaten nog niet gemaakt werden
Hiermee kan je nooit zelfde organische vorm als tiffany glas krijgen
Loodstukjes buigbaar
Eerst tekening maken en dan glas allemaal snijden en loden profielen op juiste maat zetten en vorm geven afhankelijk van je glas
Wordt aan profielen waar iets van staal inzit ofz die kan je niet plooien bevestigd als kader
Gesoldeerd (met tin)
F. TIFFANY GLAS
Tiffany-techniek = koperfolie in combinatie met soldeertin de verbinding voor het glas.
Lood is zwaarder dan tin waardoor glas in lood zwaarder is dan Tiffany dat voornamelijk uit soldeertin bestaat.
De Tiffany techniek uit het begin van de 20e eeuw vat het glas in een legering van lood en tin.
Elk glasstukje wordt eerst omwikkeld in koperfolie waarna de gehele verbinding tussen de stukken glas wordt dicht gesoldeerd.
Koperlintje wordt rond glas gedaan
Dan opgewarmd en dan met tin gesoldeerd
Afgerond en fijner
7. DUURZAAMHEID
samenstelling
meer recyclage glas dankzij betere sortering
glas zand met ronde korrel is voorradig (t.o.v. gebroken korrel)
product
producten herontwikkelen met oog op lichtgewicht (VS plastiek)
Productie
maakproces kost veel energie, hoge CO2-uitstoot, een van de hoogste van alle industrile processen
(recycling bespaart 15 procent energie uit) toekomst hybride smeltoven
smelttemperatuur zo laag mogelijk brengen
Hergebruik
Glas kan eindeloos worden gerecycled
hergebruik verpakkingsglas 55% bij witte glasverpakking groene 85% (europa 70% VS wereldwijd 32%)
hergebruik vlakglas 11%
geen hergebruik bij glasvezels of glas met specifieke verbeterde eigenschappen
niet onnodig vervangen (glasvezels voor internet)
. De oefenexamen moet geschreven zijn in de Nederlandse taal. Onderin staan de antwoorden. Het aantal vragen dat het oefenexamen moet bevatten is 20.
Stel een studievraag en wij proberen hem zo goed mogelijk te beantwoorden.
Stel een vraagStel een studievraag en wij proberen hem zo goed mogelijk te beantwoorden.
Stel een vraag