Studiebot antwoord

Vraag gesteld door: Henriette74 - 1 jaar geleden

Schrijf een samenvatting over het onderwerp: Het gedachtegoed achter het huidige Nederlandse zorgstelsel is gebaseerd
op bekende internationale principes: toegang tot zorg voor iedereen,
solidariteit via een voor iedereen verplichte en toegankelijke zorgverzekering,
en goede kwaliteit van zorg. Daarnaast is de specifieke Nederlandse situatie
een uitkomst van historische ontwikkelingen en maatschappelijke
omstandigheden.
Basis voor de zorg
Het zorgstelsel in Nederland wordt geregeld met vier stelselwetten: de
Zorgverzekeringswet (Zvw), de Wet langdurige zorg (Wlz), de Wet maatschappelijke
ondersteuning (Wmo) en de Jeugdwet. Daarnaast zijn er enkele algemene wetten
(zoals de Mededingingswet) en een aantal specifieke zorgwetten (zoals de
Kwaliteitswet zorginstellingen).
De vier stelselwetten leggen de basis voor de zorg. De Zorgverzekeringswet (cure)
en de Wet langdurige zorg (care) gebruiken verreweg het grootste gedeelte van het
budget dat in Nederland beschikbaar is voor zorg. De Wlz heeft een landelijke
uitvoering. Bij de uitvoering van de Zvw spelen private zorgverzekeraars een
belangrijke rol in een stelsel waarbij sprake is van gereguleerde marktwerking
onder publieke randvoorwaarden. De Wet maatschappelijke ondersteuning en
de Jeugdwet zijn er voor de overige vormen van zorg en ondersteuning.
De ongeveer 400 Nederlandse gemeenten zijn primair verantwoordelijk voor de
uitvoering van deze twee wetten.
Principes van het zorgstelsel
Het huidige zorgstelsel is goed te duiden door naar de recente veranderingen te
kijken. In 2006 trad de Zorgverzekeringswet in werking; een wet die iedere
Nederlander van een breed basispakket aan zorg verzekert en die de uitvoering
overlaat aan private, elkaar beconcurrerende zorgverzekeraars en zorgaanbieders.
Overigens zijn bijna alle zorgverzekeraars coperatieve instellingen die niet naar
winst streven en hun positieve resultaat toevoegen aan de noodzakelijke reserves of
teruggeven in premies. Er zijn in Nederland 24 risicodragende verzekeraars actief.
Het Nederlandse zorgstelsel | 3
Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
De Zvw heeft gezorgd voor een omslag van een aanbodgestuurd naar een
vraaggestuurd systeem. De private zorgverzekeraars verbeteren het zorgstelsel op
een aantal vlakken: minder wachtlijsten en bureaucratie en meer aandacht voor
doelmatigheid en kwaliteit, in het belang van patinten en verzekerden. Door een
proces van (selectieve) contractering kunnen zorgverzekeraars bij de inkoop invloed
uitoefenen op de doelmatigheid en kwaliteit van zorg die de zorgaanbieders
leveren. Ook burgers oefenen invloed uit, doordat zij elk jaar naar een andere
zorgverzekeraar kunnen overstappen en via vertegenwoordigingen invloed hebben
op het beleid van verzekeraars en bij zorginstellingen. Het private karakter van het
stelsel wordt gecomplementeerd met een sterke rol van overheid om de publieke
belangen te realiseren.
Langdurige zorg, jeugdhulp en maatschappelijke ondersteuning
De Wlz, de Wmo en de Jeugdwet zijn van een recentere datum: in hun huidige vorm
zijn deze wetten sinds 2015 van kracht. De Wlz wordt op landelijk niveau in opdracht
van de rijksoverheid uitgevoerd door Wlz-uitvoerders. Daarnaast zijn er enkele
andere organisaties betrokken bij de uitvoering, zoals het Centrum Indicatiestelling
Zorg (CIZ) en het Centraal AdministratieKantoor (CAK). De uitvoering van de Wmo
en de Jeugdwet ligt bij de gemeenten, die de ondersteuning, hulp of zorg zelf
aanbieden of met de inzet van een zorgaanbieder.
Drijfveren achter deze wetten zijn de kansen om de kwaliteit van de zorg te
verbeteren, een integrale aanpak te bevorderen en de zorg in tijden van vergrijzing
en chronische aandoeningen toegankelijk en betaalbaar te houden. Uitgangspunt
in deze domeinen zijn niet de tekortkomingen, maar de mogelijkheden van
mensen. In eerste instantie wordt er een beroep gedaan op het eigen netwerk en
middelen voor ondersteuning, maar de ondersteuning is altijd beschikbaar voor
diegenen die er niet zelf in kunnen voorzien. Wie is aangewezen op permanent
toezicht of 24-uurszorg in de nabijheid, heeft recht op zorg uit de Wlz.
Om tot de drie nieuwe wetten te komen is het zorgstelsel ingrijpend herzien. Ten
eerste werd de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ) opgeheven. In de
AWBZ was in de loop van de tijd een grote variteit aan zorg en ondersteuning
opgenomen, waardoor het stelsel van langdurige zorg onbeheersbaar dreigde te
worden. Een deel van de mensen die er gebruik van maakten, is ondergebracht in
de Zvw, de Wmo of Jeugdwet. Kern van de langdurige zorg is vanaf 2015 de Wlz,
die strikt bedoeld is voor de meest kwetsbare groep mensen.
4 | Het Nederlandse zorgstelsel
Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
Ten tweede is de uitvoering van Wmo en Jeugdwet belegd bij de gemeenten. Veel
van de mensen uit de voormalige AWBZ kunnen zich voor lichtere vormen van zorg
en ondersteuning tot de gemeente wenden. Het idee achter die verandering is dat
gemeenten dichter bij de burger staan en zodoende doelmatige zorg van een hogere
kwaliteit kunnen bieden.
Vier wetten in de praktijk
Burgers kunnen op de volgende manieren met de vier wetten te maken krijgen. Als
iemand bijvoorbeeld naar de huisarts moet of in het ziekenhuis wordt opgenomen,
dan wordt dat betaald uit de verplichte basispakket van de Zvw. Wie permanent
toezicht of 24 uurs zorg in de nabijheid nodig heeft, kan voor zorg in een instelling
of thuis een beroep doen op de Wet langdurige zorg.
Voor de andere vormen van ondersteuning, hulp en zorg komen de Wmo en de
Jeugdwet in beeld. Wie bijvoorbeeld vanwege een aandoening huishoudelijke hulp
nodig heeft, of een rolstoel, kan zich met de hulpvraag wenden tot de gemeente.
Die kan vervolgens de ondersteuning vanuit de Wmo regelen. Zijn er gezinnen die
hulp kunnen gebruiken bij opvoedproblemen, of heeft een autistisch kind
bijvoorbeeld ondersteuning nodig in het maatschappelijk leven, dan kan de
gemeente die bieden vanuit de Jeugdwet.
Het zijn slechts enkele voorbeelden van wat er met de vier stelselwetten aan zorg en
ondersteuning geleverd wordt. De vier wetten krijgen in de volgende vier
hoofdstukken op grote lijnen een nadere uitwerking. Daarbij wordt steeds
stilgestaan bij de verschillende partijen die een rol spelen, de vormen van zorg en
ondersteuning die de wet regelt, de kwaliteit van de zorg, de financiering en het
toezicht. De tekst moet geschreven zijn op het niveau van de Hogeschool. De tekst moet geschreven zijn in de Nederlandse taal. De tekst moet in 500 woorden geschreven zijn. De stijl van de tekst moet zijn: beschrijvend.

Antwoord rapporteren